تعداد زیادی از مراجعه کنندگان به مطب ما در اصفهان، مشکل تغییر رنگ داشته و با مشکلات آن دست و پنجه نرم می کنند. در این مقاله از سایت دکتر سپیده کاظمی زاده در اصفهان، سفید کردن دندان در اصفهان را توضیح داده و به همه سوالات مراجعه کنندگان، پاسخ می دهیم؛ با ما همراه باشید…
تغییر رنگ دندان + علل + عوارض خطرناک
بسیاری از اوقات دیده میشود که رنگ دندان شما تغییر میکند. آنها ممکن است زرد یا کدر به نظر برسند، یا ممکن است لکههای سفید یا تیره روی آنها ایجاد شود.
تغییر رنگ دندان میتواند دلیل خجالت بزرگی باشد و باعث شود افراد نسبت به لبخند زدن، احساس خودآگاهی داشته باشند. مهم است که به خاطر داشته باشید که دندانهای هیچکس به طور طبیعی کاملاً سفید نیست و طبیعی است که با افزایش سن دندانهای ما کدرتر شوند.
روند طبیعی پیری، به این معنی است که ازبینرفتن مینای خارجی، میتواند منجر به تغییر رنگ دندانها شود. بااینوجود، عوامل مهم سبک زندگی نیز نقش مهمی در تغییر رنگ دندان دارند و تشخیص این موارد، میتواند بسیار مهم باشد. در این نوشته از سایت دکتر سپیده کاظمی زاده در اصفهان، به بررسی جامع تغییر رنگ دندان پرداخته و به انواع سوالات در این زمینه، پاسخ می دهیم.
تغییر رنگ دندان چیست؟
تغییر رنگ دندان به لکهشدن یا تیرهشدن دندانهای شما اشاره دارد. به دلایل مختلفی میتوانید دندانهای خود را تغییر رنگ دهید. برخی از علل اجتنابناپذیر هستند؛ مانند پیری، تروما یا بیماری. علل دیگر، قابلپیشگیری هستند؛ مانند سیگارکشیدن و بهداشت نامناسب دهان.
انواع تغییر رنگ دندان
دو نوع اصلی تغییر رنگ دندان وجود دارد:
تغییر رنگ خارجی دندان
این زمانی اتفاق میافتد که لایه بیرونی مینای دندان به دلیل مصرف برخی مواد لکهدار میشود. مواد مصرفی که میتوانند باعث تغییر رنگ دندان شوند عبارتاند از:
- غذاها و نوشیدنیها مانند قهوه، چای، کولا و برخی میوهها و سبزیجات مانند سیب و سیبزمینی،
- سیگارکشیدن یا جویدن تنباکو،
- بهداشت نامناسب دندان که منجر به تجمع ذرات ایجادکننده لک میشود.
تغییر رنگ درونی دندان
این زمانی اتفاق میافتد که ساختار داخلی دندان و عاج، تیره شود یا روی آن رنگ زرد ایجاد شود. این میتواند ناشی از چند چیز باشد:
- قرارگرفتن در معرض فلوراید بیش از حد در دوران کودکی
- داروهایی مانند آنتیبیوتیکهای تتراسایکلین و داکسیسایکلین، برخی آنتیهیستامینها، داروهای ضد روانپریشی و ضد فشارخون
- چندین بیماری میتوانند رنگ مینا یا عاج را تحتتأثیر قرار دهند. علاوه بر این، درمانهایی مانند شیمیدرمانی نیز میتواند باعث تغییر رنگ دندان شود.
شایعترین دلایل تغییر رنگ دندانها چیست؟
چندین چیز میتواند باعث تغییر رنگ دندانها شود. برخی از علل قابلاجتناب هستند در مقابل برخی دیگر، اجتنابناپذیر هستند.
علل قابلپیشگیری تغییر رنگ دندان
علل قابلاجتناب تغییر رنگ دندان عبارتاند از:
غذاها و نوشیدنیهای تیرهرنگ
آنها ممکن است خوشمزه باشند، اما قهوه، چای، نوشابه و برخی آبمیوهها به دلیل اسیدیته بالا، میتوانند تأثیر زیادی روی سفیدی دندانهای شما داشته باشند. بهعنوان یک قانون کلی، هر غذایی که میتواند لباسهای شما را لکهدار کند، دندانهای شما را نیز لکهدار میکند؛ بنابراین آبنباتهای رنگارنگ، بستنی و غیره را به این فهرست اضافه کنید.
استعمال دخانیات
تحقیقات نشان میدهد که تغییر رنگ دندان در میان افرادی که سیگار میکشند در مقایسه با افرادی که سیگار نمیکشند، شایعتر است. جویدن یا کشیدن تنباکو، نهتنها شما را در معرض خطر بیشتر بیماری لثه و سایر مشکلات دهان و دندان قرار میدهد، بلکه تضمینی برای پیشبرد زردی دندانها نیز هست.
بهداشت ضعیف دهان و دندان
این یکی احتمالاً شوکهکننده نخواهد بود، اما عدم مسواکزدن و نخ دندان کشیدن روزانه یکی از عوامل اصلی تغییر رنگ دندان است. هنگامی که به طور مرتب مسواک نمیزنید و یا نخ دندان نمیکشید، این امر باعث میشود که باکتریها و ذرات غذا در دهان شما بمانند و به دندانهای شما بچسبند که میتواند منجر به لکهشدن دندان شود.
فلوراید بیش از حد
در مقادیر مناسب، فلوراید یک راه عالی برای محافظت از دندانهای شما در برابر پوسیدگی است؛ بااینحال، افرادی که در دوران کودکی سطوح بالایی از فلوراید مصرف میکنند ممکن است به فلوئوروزیس مبتلا شوند (وضعیتی که منجر به ایجاد لکههای سفید روی مینای دندان شما میشود).
علل اجتنابناپذیر تغییر رنگ دندان
علل غیرقابلاجتناب تغییر رنگ دندان، عبارتاند از:
- ژنتیک: وقتی صحبت از حفظ لبخند روشن میشود، برخی افراد فقط خوششانس به دنیا میآیند و برخی دیگر نه. ژنتیک در روشنایی و ضخامت مینای شما نقش دارد که میتواند تأثیر زیادی بر رنگ ظاهری دندان شما داشته باشد.
- ترومای دندان: زمینخوردن، تصادف اتومبیل و آسیبهای ورزشی، میتواند باعث ضربهای شود که منجر به تغییر رنگ دندان میگردد.
- افزایش سن: با افزایش سن، مینای دندان شما نازکتر میشود. این بیشتر عاج زیرین را که رنگ مایل به زردی دارد، آشکار میکند. در نتیجه، ممکن است با افزایش سن، دندانهای شما کمی تغییر رنگ دهند.
- درمانهای دندانپزشک: برخی از مواد دندانی، مانند آمالگام نقره که در پرکردگیهای فلزی استفاده میشود، میتوانند رنگ دندانهای شما را خاکستری نشان دهند.
درمان ریشه نیز میتواند در برخی موارد باعث تغییر رنگ دندان شود.
- بیماریهای خاص: برخی از شرایط سلامتی، باعث تغییر رنگ دندانها میشوند؛ از جمله بیماری کبد، بیماری سلیاک، کمبود کلسیم، اختلالات خوردن و بیماریهای متابولیک.
- داروهای خاص: برخی از داروها، مانند برخی آنتیهیستامینها و داروهای فشارخون، میتوانند منجر به تغییر رنگ دندانها شوند. علاوه بر این، بزرگسالانی که تتراسایکلین یا داکسیسایکلین، در دوران کودکی مصرف کردهاند، ممکن است دچار تغییر رنگ دندان شوند.
- درمان سرطان: شیمیدرمانی یا پرتودرمانی سروگردن، میتواند باعث تغییر رنگ دندان شود.

معانی رنگهای مختلف دندان
گاهی اوقات، رنگ لکههای دندان میتواند مقصر را مشخص کند:
- لکه زرد دندان: معمولاً به دلیل خوردن و نوشیدن غذاها یا نوشیدنیهای تیرهرنگ ایجاد میشود. همچنین ممکن است به این معنی باشد که باید بهداشت دهان و دندان خود را بهبود بخشید.
- رنگ قهوهای دندان: تغییر رنگ قهوهای دندان، در نتیجه سیگارکشیدن یا استفاده از تنباکوی جویدنی است. اگر لکههای قهوهای و حفرهای (سوراخهای کوچک) روی دندانهای خود دارید، احتمالاً به این معنی است که پوسیدگی دندان درمان نشده دارید.

- لکههای بنفش دندان: معمولاً افرادی را که مقدار زیادی شراب قرمز مصرف میکنند، تحتتأثیر قرار میدهد.
- رنگ خاکستری دندان: ممکن است به این معنی باشد که عصب داخل دندان شما از بین رفته است. ضربههای دندانی میتواند باعث این امر شود.
- لکههای سفیدروی دندان: لکه سفیدروی دندانها، ممکن است نشاندهنده فلوئوروزیس دندانی باشد. این بدان معناست که شما در دوران کودکی، زمانی که دندانهایتان درحالرشد بودند، مقادیر زیادی فلوراید مصرف کردهاید.
- لکههای سیاه روی دندانها: رنگ سیاه دندان، معمولاً مناطقی از پوسیدگی شدید را نشان میدهند.
تغییر رنگ دندانها به علت کمبود ویتامین هم رخ میدهد؟
ممکن است تغییر رنگ دندان ناشی از کمبود ویتامینهای ضروری باشد. این مسئله بسیار شایع است، اما خوشبختانه، اغلب میتوان با ایجاد تنظیمات مستقیم در رژیم غذایی و سبک زندگی، آن را حل کرد.
کمبود کلسیم
کمبود کلسیم، یک ویتامین ضروری برای سلامت دندان، میتواند منجر به ضعیفشدن دندانها و استخوانها شود. این میتواند منجر به شکننده شدن و زردشدن دندانها با افزایش سن و همچنین افزایش احتمال ازدستدادن دندان شود. خوشبختانه کمبود کلسیم نسبتاً نادر است؛ زیرا، اکثر افراد کلسیم کافی را از طریق رژیم غذایی خود به دست میآورند. میتوانید با مصرف لبنیات و سبزیجات سبز که منابع غنی از این ماده معدنی حیاتی هستند، مصرف کلسیم خود را افزایش دهید.
کمبود ویتامین B12
ویتامین B12 که برای سلامت دندانها و لثه ضروری است، نقش حیاتی در ازبینبردن باکتریهای ایجادکننده پلاک دارد که میتواند منجر به تغییر رنگ تدریجی دندان شود. اگر لکههای دندان یا لثههای قرمز شده را مشاهده میکنید، ممکن است نشاندهنده کمبود ویتامین B12 باشد که در بین گیاهخواران شایعتر است. ضعف، خستگی و بیحسی در اندامها از علائم شایع این کمبود است. برای مشخصکردن علت واقعی میتوانید به بهترین دندانپزشک زیبایی در اصفهان، مراجعه کنید.
کمبود ویتامین D

کمبود ویتامین D، به طور قابلتوجهی بر سلامت دندانها تأثیر میگذارد. وقتی بدن شما فاقد این ویتامین باشد، جذب کلسیم را مختل کرده و خطر پوسیدگی دندان را افزایش میدهد. ویتامین D و کلسیم، به طور منسجم، برای تقویت مینای دندان و تقویت لبخند سالم کار میکنند.
خبر خوب این است که اصلاح کمبود ویتامین D، نسبتاً ساده است. سطح ویتامین D را با گنجاندن غذاهای غنی از آن، مانند ماهی سالمون، روغن کبد ماهی و ماهیتن در رژیم غذایی خود، افزایش دهید. قرارگرفتن در معرض نور خورشید، به تولید طبیعی ویتامین D کمک میکند. در صورت نیاز، مکملهای ویتامین D میتوانند اطمینان حاصل کنند که نیازهای روزانه را برآورده میکنید و سلامت دندان خود را حفظ میکنید.
دندانپزشکان چگونه دندانهای تغییر رنگ داده شده را درمان میکنند؟
دندانپزشکان بسته به علت زمینهای و اینکه آیا لکهها بر لایههای خارجی یا داخلی دندانهای شما تأثیر گذاشتهاند، از درمانهای متفاوتی برای تغییر رنگ دندان، استفاده میکنند.
بلیچینگ دندان
دندانپزشکان ممکن است درمانهای حرفهای سفیدکننده دندان را در مطب و یا در خانه ارائه دهند. در این روشها، از پراکسید هیدروژن یا پراکسید کاربامید، برای شکستن لکهها و برداشتن آنها از روی دندان، استفاده میکنند. سفیدکننده حرفهای، بهترین تأثیر را روی لکههای سطحی (خارجی) دارد. اما برخی از محصولات سفیدکننده، میتوانند لکههای عمیق دندانی (ذاتی) را نیز از بین ببرند.
انجام بلیچینگ در مطب، حدود یک ساعت طول میکشد. اکثر درمانهای بلیچینگ خانگی، به درمانهای روزانه 30 تا 60 دقیقهای، تا شش هفته، نیاز دارند. هر کدام مزایا و معایبی دارند. از دندانپزشک خود بپرسید که کدام گزینه برای شما مناسبتر است.
باندینگ دندان
اگر تغییر رنگ عمیق دندان دارید که با سفیدکردن بهبود نمییابد، دندانپزشک شما ممکن است باندینگ دندان را توصیه کند. این روش شامل استفاده از رزین کامپوزیت همرنگ دندان، برای پنهانکردن دندانهای تغییر رنگ داده است.
باندینگ، در مقایسه با گزینههای دیگر (مانند روکشهای چینی)، بسیار مقرونبهصرفهتر است، اما احتمالاً هر پنج تا هفت سال یکبار، نیاز به معاینه و درمان مجدد خواهید داشت. اگر چندین دندان تغییر رنگ داده، دارید، باندینگ دندان ممکن است بهترین گزینه نباشد.
انواع کامپوزیت دندان (بهترین نوع کامپوزیت + مراحل انجام آن)
روکشهای چینی

اگر تغییر رنگ گسترده دندان دارید که با سفیدکردن بهبود نمییابد، ممکن است بخواهید از روکشهای چینی استفاده کنید. این پوستههای سرامیکی همرنگ دندان، نازک و درعینحال قوی هستند. دندانپزشک به طور دائم آنها را به سطوح جلویی دندانهای شما میچسباند (چسب میکند) تا تغییر رنگ یا سایر عیوب زیبایی مانند بریدگی یا بدشکلی دندانها را استتار کند.
روکشهای دندان
گاهی اوقات تغییر رنگ دندان از علائم پوسیدگی است. اگر علاوه بر تغییر رنگ، دندانهای ضعیف یا پوسیده نیز داشته باشید، دندانپزشک ممکن است روکشهای دندانی را توصیه کند.
تاج، کلاهکی به شکل دندان است که روی دندان شما قرار میگیرد و از آسیب بیشتر محافظت میکند. روکشهای دندانی، به بهبود سلامت و عملکرد دندانها و همچنین ظاهر آنها کمک میکنند.
چگونه میتوانم دندانهای تغییر رنگ داده شده را در خانه تعمیر کنم؟ (درمان خانگی تغییر رنگ دندان)
شما میتوانید درمانهای سفیدکننده دندان بدون نسخه (OTC) را در بیشتر داروخانهها، پیدا کنید. این محصولات، شامل شستشو، خمیر، نوارها و سینیهای سفیدکننده، میباشد.
درحالیکه برخی از محصولات بدون نسخه، ایمن و مؤثر هستند، برخی دیگر میتوانند به مینای دندان آسیب رسانده و دندانهای شما را در برابر پوسیدگی و فرسایش، آسیبپذیرتر کنند؛ به همین دلیل، مهم است که قبل از خرید سفیدکننده بدون نسخه، با دندانپزشک خود صحبت کنید.
بهطورکلی، موادی که باید اجتناب شود عبارتاند از:
- جوششیرین (بیکربنات سدیم)،
- زغالچوب فعال،
- اسیدسیتریک.
هنگام خرید محصولات سفیدکننده دندان، به دنبال مهر تأیید سازمان غذا و دارو باشید. این بدان معنی است که کارشناسان ایمنی و کارایی، این محصولات را آزمایش کرده و آنها را برای استفاده، بیخطر دانستهاند.
درمان خانگی تغییر رنگ دندان
استراتژیهای زیر ممکن است به سفیدکردن دندانها کمک کند:
1.ایجاد تغییرات در رژیم غذایی

حذف غذاهایی که روی دندانها علامتگذاری میکنند، میتواند از ایجاد لکههای بیشتر جلوگیری کند. غذاها و نوشیدنیهای حاوی تانن، مانند چای و همچنین قهوه، نوشابههای تیره و آبمیوهها، میتوانند دندانها را لکهدار کنند.
غذاهای اسیدی میتوانند با ازبینبردن مینای دندان، دندانها را زرد نشان دهند. افرادی که نگران رنگ دندانهای خود هستند، باید از مصرف زیاد مرکبات، قهوه و نوشابه خودداری کنند؛ از طرف دیگر، آنها باید همیشه دندانهای خود را پس از مصرف این مواد، مسواک بزنند.
ترک سیگار یا محصولات تنباکو، میتواند خطر لکههای نیکوتین را کاهش دهد. همچنین میتواند از پوسیدگی دندان و بیماری لثه جلوگیری کند که هر دو میتوانند به مینای دندان آسیب رسانده و باعث مشکلات سلامت دهان و دندان شوند.
2.روغنکشی برای سفیدکردن دندان
روغنکشی اصطلاحی باستانی است برای شستن دهان با روغن که برای ازبینبردن کثیفی و باکتریها استفاده میشود. روغنکشی، جایگزینی برای مسواکزدن یا نخ دندان کشیدن معمولی نیست، اما برخی تحقیقات نشان میدهد که شستن دهان با روغنهای خاص، ممکن است به سفیدشدن دندانها کمک کند.
انجمن دندانپزشکی آمریکا (ADA)، روغنکشی دندان را یک روش دندانپزشکی غیرمتعارف میداند و میگوید: “هیچ مطالعه علمی معتبری وجود ندارد که نشان دهد روغنکشی دندان، حفرهها را کاهش داده، دندانها را سفید کرده یا سلامت و تندرستی دهان را بهبود بخشد.”
بااینحال، برای امتحان این روش، حدود 20 دقیقه پس از مسواکزدن، دهان را با روغن بشویید، سپس آن را تف کنید. روغنهای مناسب برای روغنکشی عبارتاند از:
- روغن نارگیل
- روغن آفتابگردان
- روغن کنجد
3.استفاده از پراکسید هیدروژن
پراکسید هیدروژن، یک سفیدکننده ملایم است که میتواند به سفیدکردن دندانهای لکهدار کمک کند. برای سفیدکردن بهینه، مقداری پراکسید هیدروژن را به نسبت 1 به 1 با آب، رقیق کنید (¼ فنجان پراکسید به ¼ فنجان آب اضافه کنید). همانند دهانشویه، برای حداقل 30 ثانیه، اما نه بیشتر از 1 دقیقه، شستشو داده و بعد بعد آن را بیرون بریزید (قورت ندهید).
پراکسید هیدروژن ممکن است حساسیت دندان را افزایش دهد، بنابراین برای استفاده طولانیمدت یا برای افرادی که دندانهای حساس دارند، مناسب نیست.
4.سفیدکردن با میوه
پاپائین و بروملین، آنزیمهایی هستند که به ترتیب در پاپایا و آناناس وجود دارند، ممکن است به سفیدشدن دندانها کمک کنند.
دانشمندان در یک مطالعه در سال 2020، دریافتند که ژلهای سفیدکننده دندان حاوی بروملین یا پاپائین، پتانسیل بالینی قابل توجهی برای سفیدکردن دندانها دارند.
بااینحال، تحقیقات بیشتری برای تعیین اینکه آیا این آنزیمها مؤثر هستند یا نه ضروری است. بسیاری از متخصصهای دندانپزشکی، مالش مستقیم دندانها را با تکههای میوه توصیه نمیکنند، زیرا اسید موجود در میوه، در واقع میتواند رنگ دندانها را بدتر کند.
5.جویدن غذاهای با فیبر بالا
جویدن برخی از سبزیجات و حبوبات با فیبر بالا، میتواند به خنثیکردن اسید موجود در دهان و محافظت از مینای دندان کمک کند.
لوبیا یا سبزیهای برگدار مانند اسفناج، باعث تولید بزاق بیشتری در دهان میشود که به پاکسازی دهان از اسید کمک میکند.
آیا میتوانم از تغییر رنگ دندان جلوگیری کنم؟
درحالیکه نمیتوانید از لکههای عمیق دندان به دلیل ضربه، داروها یا شرایط سلامتی جلوگیری کنید، کارهایی وجود دارد که میتوانید برای کاهش خطر تغییر رنگ سطح دندان انجام دهید:
- دندانهای خود را دو تا سه بار در روز، با استفاده از یک برس نرم و خمیردندان فلوراید مورد تأیید سازمان غذا و دارو، مسواک بزنید.
- روزی یکبار بین دندانهایتان، نخ دندان بکشید.
- محدودکردن غذاها و نوشیدنیهایی که دندانها را لکهدار میکنند، مانند چای، قهوه و کولا.
- بعد از نوشیدن موادی که میتوانند باعث تغییر رنگ دندان شوند، مقدار زیادی آب بنوشید و دهان خود را بشویید.
- ترک سیگار.
- برای تمیزکردن و معاینات معمول، به دندانپزشک خود مراجعه کنید.
چه زمانی باید با دندانپزشک تماس بگیرم؟
در بسیاری از موارد، تغییر رنگ دندان بهشدت یک نگرانی زیبایی است. ممکن است از نظر بهداشت دهان و دندان، نیازی به انجام کاری نداشته باشید. اما اگر تغییر رنگ دندانها باعث شود نسبت بهظاهر خود، خجالت بکشید، درمانهای دندانپزشکی زیبایی میتواند به شما کمک کند.
بااینحال، اگر علائم دیگری همراه با تغییر رنگ دندان دارید؛ مانند درد، بوی بد دهان، خونریزی لثه یا سوراخ در دندانها، فوراً با دندانپزشک ملاقات کنید. درمان زودهنگام این مسائل، میتواند به شما در جلوگیری از بیماریهای جدیتر سلامت دهان در آینده، کمک کند.

یادداشتی از مطب دندانپزشکی زیبایی دکتر سپیده کاظمیزاده در اصفهان
رنگ دندان در افراد مختلف، بسیار متفاوت است. فقط به این دلیل که رنگ دندانهای شما با دیگران متفاوت است، به این معنی نیست که مشکلی وجود دارد. اما اگر تغییر رنگی دارید که شما را آزار میدهد یا باعث میشود احساس خجالت کنید، ما میتوانیم به شما کمک کنیم راههایی برای روشنتر کردن لبخندتان پیدا کنید.
صفحات مرتبط:
تغییر رنگ روکش دندان | باید بدانید!








